Kwaliteitsborging bouwen

• Alle benodigde kennis kwaliteitsborging in één opleiding om te werken bij een kwaliteitsborger 
• Met name gericht op de rollen coördinator en plantoetser bij een kwaliteitsborger
• Ook interessant voor toezichthouder/controleur op de bouwplaats
• Hybride leren: e-cursus (6 uur) + 4 fysieke cursusdagen
• Optioneel vooraf: e-cursus Bbl
• Na afloop diploma bij slagen voor examen

Inhoud

Inleiding

Vanaf 1 januari 2024 heeft Nederland via de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) een nieuw systeem van kwaliteitsborging. 

Waarschijnlijk heb je al de nodige kennis en vaardigheden, maar om bij een kwaliteitsborger te werken zul je meer moeten weten over de regelgeving, het bouwproces, risico- en regelgericht toezicht (borgingsplannen) en uiteraard kwaliteitsborging. Deze opleiding stoomt je hier klaar voor. 

Rollen kwaliteitsborger
Een kwaliteitsborger bestaat uit meerdere rollen:

• Coördinator
• Plantoetser  
           - Bouwkundig         
           - Bouwfysisch 
           - Constructief 
           - Brandveiligheid 
           - Installaties
• Toezichthouder/controleur op de bouwplaats

Deze rollen zouden theoretisch verenigd kunnen zijn in één persoon, mits deze voldoende kennis, ervaring en opleidingen op alle disciplines als omschreven in de procesomschrijvingen van de instrumenten heeft. Dat is aardig wat, en meestal is dit dan ook niet het geval. De term 'kwaliteitsborger' verwijst eigenlijk naar het bedrijf ijn in zijn geheel dat genoeg personeel - die gezamenlijk de kennis, ervaring en opleiding van de betreffende disciplines hebben - in dienst heeft.

Rol Coördinator / Plantoetser 
De opleiding is primair opgezet voor deze rollen. Een belangrijk doel is de accentverschuiving van de papieren vergunning naar het gebruiksgerede bouwwerk. De kwaliteit van het uiteindelijke bouwwerk moet voorop staan. Degene die de kwaliteitsborging tijdens de uitvoering verzorgt, de coördinator, is bij uitstek de persoon die kan vaststellen of de bouwer de kwaliteit levert die mag worden verwacht. Het voldoen aan de wettelijke eisen van het Bbl is daarbij de ondergrens, maar hij/zij controleert meer zaken.

Wat moet je kunnen en weten om deze rol uit te voeren met de onafhankelijkheid en deskundigheid die de Wkb verlangt? Voor wie in het huidige stelsel plantoetser of vergunningverlener is namens het bevoegd gezag of namens de opdrachtgever van het bouwwerk blijven veel werkzaamheden hetzelfde, maar op een aantal aspecten zijn er ook grote verschillen met de rol van de kwaliteitsborger. Die verschillen staan centraal in deze opleiding. 

Rol Controleur op de bouwplaats
Hoewel de opleiding met name is opgezet voor coördinatoren en plantoetsers, kan deze ook gevolgd worden door controleurs of toezichthouders, die tenslotte moeten controleren op de bouwplaats of er gebouwd is volgens het Bbl en het borgingsplan. Zij zijn ook werkzaam bij een kwaliteitsborger. Deze toezichthouders hebben een wezenlijk andere rol en invulling daarvan dan die bij gemeenten en de rol verschilt ook per instrument. Tijdens de opleiding zal hier ook aandacht aan worden besteed.

Opties vooraf: e-cursus Bbl
Wil je ook je technische kennis updaten? Dan adviseren wij je om de e-cursus Bbl in eigen tijd tempo te volgen en deze met goed gevolg af te ronden, zie hier de inhoud. Dit is een andere e-cursus dan de e-cursus die gedaan moet worden voor dag 1 van de opleiding.

Inhoud en resultaat 

Deze opleiding is er op gericht om de kennis en vaardigheden van personen die nu al adviseren, toetsen of toezichthouden– zowel bij publieke als private organisaties – te verdiepen en op te frissen en te brengen naar de rol van planbeoordelaar/bouwplantoetser bij het kwaliteitsborgingsproces, dus van toezien op de kwaliteit naar het borgen ervan. 

Aspecten die hierbij aan de orde komen zijn: 

• vereiste kennis over bouwregelgeving 
• kennis over inhoud Wkb 
• kennis over bouwkwaliteit en kwaliteitsborging 
• kennis over de gehele keten van het bouwproces 
• het boordelen van borgingsplannen
• kennis over het interne kwaliteitssysteem van aannemer.
• afsluitend examen 

Meer informatie over de inhoud hiervan vind je verderop bij het programma. 
De stof wordt gebracht in een 1-daagse e-learning in eigen tijd en tempo gevolgd door 4 klassikale cursusdagen en een examen.

De opleiding is gericht op gevolgklasse 1.  

Doelgroep 

De opleiding is primair bestemd voor personen, die ervaring hebben met toetsing van bouwplannen en deze rol willen gaan vervullen in het nieuwe stelsel. Denk aan vergunningverleners, plantoetsers, juristen, ontwerpers en evt. toezichthouders die van rol willen wisselen. Daarnaast is de opleiding ook interessant voor toezichthouders/controleurs op de bouwplaats.

Zij zijn werkzaam bij BWT van gemeenten of als opzichters/directievoerders werkzaam bij adviesbureaus, architectenbureaus en bouwers. 

Vereiste vooropleiding/ervaring 

Deelnemers dienen een passende vooropleiding te hebben gehad en over het algemeen minimaal 3 jaar ervaring met het toetsen van bouwplannen of het toezicht houden. Dit verschilt voor de verschillende werkzaamheden binnen een kwaliteitsborger. Zie hier voor de precieze eisen aan opleiding, kennis en ervaring artikel 3.51 in de Omgevingsregeling. 

Je ontvangt vooraf een intakeformulier. Indien de cursusleiders menen dat die kennis/ervaring onvoldoende aanwezig is, zal hiervan melding worden gemaakt.

Opzet en studiebelasting 

De opleiding vindt plaats op een vaste dag in de week van 9.30 tot 16.45 uur. Je volgt voor dag 1 een e-cursus in eigen tijd en tempo en 4 fysieke lesdagen. Het examen bevat een aantal kennisvragen. Voor deze opleiding kun je in totaal 44 studie-uren rekenen, waarvan 24 contacturen en 20 uur thuisstudie en examen. 

Kwaliteitseisen 

Na het goed afronden van het praktijkexamen ontvangt de deelnemer een diploma Kwaliteitsborging bouwen. 

Na het volgen van deze opleiding heb, naast de kennis en ervaring met plantoetsing die je al eerder hebt opgedaan, ook de extra kennis en kunde om daadwerkelijk als kwaliteitsborger aan de slag te kunnen. 

Docenten 

De docenten die voor deze opleiding worden ingeschakeld zijn zeer goed thuis in de opzet en details van het nieuwe stelsel en de bouwregelgeving in totaal. Zij hebben hun sporen verdiend in uiteenlopende functies aan zowel publieke als private kant.  

Programma

Globale opzet opleiding

• E-cursus: (voor dag 1, 6 uur in eigen tijd en tempo) - Hajé van Egmond
• Dag 1: Praktijkdag regelgeving en kwaliteitsborging - Henry de Roo 
• Dag 2: Ontwerp klaar voor kwaliteitsborger - Raymond von den Benken 
• Dag 3: Risicobeoordeling en opstellen borgingsplan - Jan Pieter van Dalen 
• Dag 4: Borgingsplan beoordelen en Praktijkcasus bespreken - Kees Hootsen en extra in de middag Jan Pieter van Dalen
• Praktijkexamen op eind laatste dag 

Programma

Vooraf: e-cursus Kwaliteitsborging bouwen

in eigen tijd en tempo Basis en regelgeving Wkb via e-cursus Kwaliteitsborging bouwen (ca. 6 uur)

• Les 1: De Wkb op hoofdlijn - Uitleg Wkb op hoofdlijn (Publiekrecht – het stelsel, Privaatrecht – aansprakelijkheid en dossiers)
• Les 2: Bouwen onder de Omgevingswet - Uitleggen van de knip tussen bouw en ruimtelijke eisen en aandachtspunten
• Les 3: Wijzigingen in het privaatrecht - Wat verandert er in het Burgerlijk Wetboek en gevolgen voor aannemers
• Les 4: Gevolgklassen - Welke activiteiten vallen in gevolgklasse 1?
• Les 5: Bouwen onder kwaliteitsborging op hoofdlijn - De verschillende stappen op hoofdlijn, toezicht op stelsel en taken verschillende partijen
• Les 6: De bouwmelding - Wat is een bouwmelding, wat moet er allemaal worden aangeleverd en gevolgen onvolledige melding
• Les 7: Tijdens de bouw - Toelichting op de taken van de kwaliteitsborger tijdens de bouw en rol gemeente
• Les 8: De gereedmelding - Hoe ziet die gereedmelding eruit, welke gegevens moeten er worden aangeleverd en wat doet de gemeente vervolgens met die melding. En wat als de melding niet klopt?
• Les 9: Gemeentelijk beleid en keuzen - De wijze waarop een gemeente de rol als bevoegd gezag oppakt wordt vastgelegd in beleid. Hoe kan het bevoegd gezag sturing kan geven aan kwaliteitsborging. 
• Les 10: De Wkb in 5 minuten & oefencasus met vragen.

Dag 1: Praktijkdag regelgeving en kwaliteitsborging

Introductie 

• Opzet opleiding 
• Introductie praktijkexamen 

Algemeen

• Kort herhalen systematiek bouwregelgeving
• Toolbox processen kwaliteitsborging VNG en overzicht instrumenten

Bespreken van vragen uit de voorafgaande E-cursus

• Onduidelijkheden en praktijkvragen 

BBL Besluit bouwwerken leefomgeving 

• Nieuwe systematiek en wettelijk kader
• Verschillen met Bouwbesluit  
• Nieuwbouw, bestaande bouw, verbouw, tijdelijke bouw en rechtens verkregen niveau 
• Gelijkwaardigheid 
• Basisprincipes: indeling in gebruiksfuncties, verblijfsgebieden, etc. 

Dag 2: Ontwerp klaar voor kwaliteitsborger

Van Borgingsplan naar Verklaring

• Instrumenten voor kwaliteitsborging
• Route naar Borgingsplan
• Input bouwmelding
• Invloed wijzigingen / aanpassingen tijdens uitvoering (Gevolgklasse, Beheersmaatregelen risico’s, Bbl, Strijdigheid Bbl)
• Input gereedmelding (Verklaring gerechtvaardigd vertrouwen, Dossier kwaliteitsborger, Dossier aannemer, Dossier opdrachtgever, Dossier bevoegd gezag)

Inrichten organisatie kwaliteitsborger

• Welke rollen binnen organisatie
• Kwaliteitssysteem opstellen
• Interne controles n.a.v. de eisen van een instrument

Dag 3: Risicobeoordeling en opstellen borgingsplan 

Kwaliteitsborging en het bouwproces 

• Doel kwaliteitsborging 
• De procesmatige gevolgen van de Wkb voor de bouwpraktijk en het bevoegd gezag 
• Het ideale bouwproces 

Bouwkwaliteit 

• Instrumentaanbieders en de werking van de diverse instrumenten 
• Toepassing van instrumenten voor kwaliteitsborging 
• Risicogestuurd werken 
• Keurmerken en certificaten

Introductie risicobeoordelingen 

• Wat is een risicobeoordeling? 
• Context  en inhoud risicobeoordeling 
• Risicoklassen 
• Opbouw risicobeoordeling en stappenplan

Bouwplannen beoordelen op risico’s

• Formuleren en volledigheidstoetsing 
• Systematische en consistente beoordeling 
• Integraliteit tussen de beoordelingsaspecten

Borgingsplan 

• Bepaling versie BBL
• Risicobeoordeling en beheersmaatregelen 

Dag 4: Borgingsplan uitvoeren

Rol kwaliteitsborger bij uitvoeren borgingsplan

• Opbouwen gerechtvaardigd vertrouwen
• Uitvoeren audits
• Controle bewijslast
• Beoordelen wijzigingen en afwijkingen

Onafhankelijkheid

Gerechtvaardigd vertrouwen

Instrumenten en specifieke aandachtpunten qua werkwijze

• WKI/BK-app/KGW
• KIK/VKB

De kwaliteitsborger-toezicht aan het werk: realisatiefase

• Beoordelingen (voortgang dossiers, borgingsplan, proces, bouwwerk)
• Afwijkingen
• Verslaglegging
• Issue-melding aan bevoegd gezag

Praktijkcase

Op de laatste middag van de opleiding gaan de deelnemers onder begeleiding van docenten een praktijkcase doorlopen om te toetsen of de theorie daadwerkelijk geland is. De praktijkcase is de week ervoor al meegegeven om te bestuderen, zodat we een vliegende start maken. Klassikaal worden samen lessen getrokken. Waar moet je op letten? Waar ga je snel de fout in? Wat zijn belangrijke aandachtspunten? Het gaat er vooral om dat je het nieuwe systeem snapt en dat je vanuit je kennis van het BBL in staat bent om te signaleren, te rapporteren en eventueel te escaleren.

Uitreiken praktijkexamen 

Elke deelnemer krijgt op het eind van de opleiding een praktijkexamen om te toetsen of de stof voldoende tot goed begrepen is. Het examen bestaat uit een aantal kennisvragen, mc en open.

Materiaal

• Digitale hand-outs en eventueel aanvullend digitaal materiaal
• Toegang tot de gehele digitale kennisbank van Pont | Omgeving tot een maand na de cursus 
  

Hiermee krijg je toegang tot het dossier met alle relevante achtergrondinformatie rondom jouw cursus. Zo kun je voor, tijdens en na de cursus continu leren over dit onderwerp.

Verder krijg je met het Expert Lidmaatschap gratis toegang tot tientallen dossiers, 40 digitale boeken van Berghauser Pont Publishing, waaronder commentaar en naslag, en het gehele jurisprudentie archief.